Φορολογία Ενοικίων: Το Παράδοξο της Αύξησης Εν μέσω Εκκλήσεων για Μείωση

Ενώ η κοινή απαίτηση για μείωση της φορολογίας των ενοικίων γίνεται όλο και πιο ηχηρή – με στόχο το άνοιγμα χιλιάδων κλειστών κατοικιών και την αναχαίτιση της ιλιγγιώδους ανόδου των τιμών στην αγορά ακινήτων – ένα παράδοξο σκηνικό διαγράφεται: πολλοί ιδιοκτήτες βρίσκονται αντιμέτωποι με μια έμμεση φορολογική επιβάρυνση της τάξης του +5%. Πώς συμβαίνει αυτό, και ποιες είναι οι επιπτώσεις;

Η ζήτηση για ακίνητα προς ενοικίαση έχει εκτοξευθεί τα τελευταία χρόνια, εν πολλοίς λόγω της αυξημένης τουριστικής ροής και της επέκτασης πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης. Ταυτόχρονα, χιλιάδες ακίνητα παραμένουν κλειστά, είτε λόγω γραφειοκρατικών εμποδίων, είτε λόγω της δυσκολίας εξεύρεσης αξιόπιστων ενοικιαστών, είτε ακόμη και λόγω του υφιστάμενου φορολογικού πλαισίου που, για πολλούς, δεν καθιστά συμφέρουσα την ενοικίαση. Η μείωση των φόρων στα ενοίκια θα μπορούσε θεωρητικά να λειτουργήσει ως κίνητρο για την επανένταξη αυτών των ακινήτων στην αγορά, αυξάνοντας την προσφορά και, κατ' επέκταση, πιέζοντας τις τιμές προς τα κάτω.

Ωστόσο, η πραγματικότητα φαίνεται να κινείται σε αντίθετη κατεύθυνση. Ενώ δεν έχει ανακοινωθεί άμεση αύξηση των φορολογικών συντελεστών επί των εισοδημάτων από ακίνητα, οι αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού των τεκμηρίων, των δαπανών, ή ακόμα και οι ευρύτερες δημοσιονομικές προσαρμογές, μπορούν να οδηγήσουν σε ουσιαστική αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης. Αυτό μπορεί να συμβεί, για παράδειγμα, μέσω της μη αναγνώρισης κάποιων εξόδων που προηγουμένως αφαιρούνταν από το φορολογητέο εισόδημα, ή μέσω της επιβολής νέων τελών και εισφορών που, αν και δεν χαρακτηρίζονται ρητά ως "φόρος ενοικίου", επιβαρύνουν τον ιδιοκτήτη.

Η έμμεση αυτή αύξηση, της τάξης του +5% όπως αναφέρεται, δημιουργεί ένα φαύλο κύκλο. Αντί να ενθαρρύνει την προσφορά κατοικιών, μπορεί να ωθήσει ακόμη περισσότερους ιδιοκτήτες να κρατήσουν τα ακίνητά τους κλειστά, ή να στραφούν σε εναλλακτικές μορφές εκμετάλλευσης, όπως η βραχυχρόνια μίσθωση, η οποία συχνά αποφέρει μεγαλύτερα έσοδα, αλλά επιδεινώνει την έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών για μακροχρόνια ενοικίαση.

Το ζήτημα είναι σύνθετο και απαιτεί μια συνολική προσέγγιση. Η κυβέρνηση βρίσκεται μπροστά σε ένα δίλημμα: αφενός την ανάγκη αύξησης των δημοσίων εσόδων και αφετέρου την πίεση για επίλυση του στεγαστικού προβλήματος. Η φορολογική πολιτική στον τομέα των ακινήτων θα πρέπει να εξεταστεί προσεκτικά, ώστε να μην οδηγήσει σε ανεπιθύμητα αποτελέσματα που θα πλήξουν τελικά όχι μόνο τους ιδιοκτήτες, αλλά και τους ενοικιαστές και την ίδια την οικονομία.